Bağlaçlar ve Metin Düzeni (Linking Words and Cohesion)

Süre: 14 dk · Ders 4/8

Önceki derslerde akademik metinleri anlamaya ve akademik kelime dağarcığınızı genişletmeye odaklandınız. Bu derste metni bir arada tutan bağlaçları öğreneceksiniz. Bir paragrafta bilgiler doğru olsa bile fikirler arasındaki ilişki gösterilmezse metin dağınık görünür. Sonraki derslerde özet, sunum ve resmî e-posta yazarken bu bağlaçlara sürekli ihtiyaç duyacaksınız. Bu ders o yüzden bir köprü görevi görüyor.

Bu derste ne öğreneceksin?

• Karşıtlık bildiren bağlaçları (however, whereas, although, despite) doğru cümle yapısıyla kullanmayı.
• Neden-sonuç bağlaçlarını (therefore, consequently, as a result, because of) ayırt etmeyi.
• Ekleme ve örnek verme ifadelerini (moreover, furthermore, for instance) yerinde kullanmayı.
• Noktalama ve cümle yapısı hatalarını (virgül birleştirmesi, gereksiz but) düzeltmeyi.

Kelimeler

Dil bilgisi / kalıp

Bağlaçları çalışırken önce şunu bilmelisiniz: her bağlaç cümlede farklı bir yere oturur. Üç grup vardır.

1) Cümleler arasında duran bağlaçlar (yeni cümle başında)

However, therefore, moreover, furthermore, nevertheless, consequently, in addition, as a result, on the other hand gibi ifadeler iki bağımsız cümleyi bağlar. Formül:

Cümle 1. + Bağlaç, + Cümle 2. ya da Cümle 1; bağlaç, cümle 2.

Bu bağlaçlardan önce nokta veya noktalı virgül, sonra virgül gelir. Sadece virgülle bağlamak hatadır.

2) Cümle içinde bağlayan bağlaçlar

Although, whereas ve because bir yan cümle başlatır. Formül:

Although / Whereas / Because + özne + fiil, ana cümle.

Although kullandığınız cümlede ayrıca but yazmazsınız. Türkçede de benzer bir durum vardır: 'Her ne kadar zor olsa da ...' dedikten sonra 'ama' demeyiz.

3) Ardından isim gelen bağlaçlar

Despite, in spite of ve because of bir isim ya da -ing biçimi ister. Formül:

Despite / In spite of / Because of + isim veya V-ing, cümle.

Türkçeyle farkı: Türkçede 'ama, fakat, ancak, oysa' gibi bağlaçlar yalnızca cümle başında ya da ortasında rahatça yer değiştirir. İngilizcede ise bağlacın türü, arkasından fiil mi isim mi geleceğini belirler. Ayrıca Türkçede 'gelmesine rağmen' gibi tek bir ek yapı yeterken İngilizcede although ve despite ayrı yapılar ister. Bu yüzden 'rağmen' gördüğünüzde önce arkasından cümle mi, isim mi geleceğine bakın.

Önemli ayrım: Moreover ve furthermore fikir ekler, yani aynı yönde ilerler. However ve nevertheless ise fikri tersine çevirir. Bu ikisini karıştırmak anlamı bozar.

Örnek cümleler

1. The study was carefully designed; however, its sample was small.

Çalışma özenle tasarlanmıştı; ancak örneklemi küçüktü.

2. Energy prices rose sharply. As a result, many factories reduced production.

Enerji fiyatları keskin biçimde yükseldi. Sonuç olarak birçok fabrika üretimi azalttı.

3. Online learning is flexible. Moreover, it reduces travel costs.

Çevrimiçi öğrenme esnektir. Üstelik ulaşım masraflarını azaltır.

4. Urban students usually have fast internet, whereas rural students often do not.

Şehirli öğrencilerin genellikle hızlı interneti vardır, oysa kırsaldaki öğrencilerin çoğu zaman yoktur.

5. Although the results were promising, the researchers asked for more data.

Sonuçlar umut verici olmasına rağmen araştırmacılar daha fazla veri istedi.

6. Despite the limited budget, the team completed the project on time.

Kısıtlı bütçeye rağmen ekip projeyi zamanında tamamladı.

7. The flight was cancelled because of the storm.

Uçuş fırtına yüzünden iptal edildi.

8. Many factors affect sleep quality. For instance, noise and stress can reduce it.

Uyku kalitesini birçok etken etkiler. Örneğin gürültü ve stres onu azaltabilir.

9. The first method is fast. On the other hand, it is expensive.

İlk yöntem hızlıdır. Öte yandan pahalıdır.

10. The survey was not anonymous. Consequently, some participants avoided honest answers.

Anket anonim değildi. Bu nedenle bazı katılımcılar dürüst cevaplardan kaçındı.

11. The theory is widely accepted. Nevertheless, some scholars still question it.

Kuram geniş çapta kabul görüyor. Yine de bazı akademisyenler onu hâlâ sorguluyor.

Diyalog

A: Have you finished the draft of your report?

Raporunun taslağını bitirdin mi?

B: Almost. However, I am having trouble connecting my ideas.

Neredeyse. Ancak fikirlerimi birbirine bağlamakta zorlanıyorum.

A: Which part is the problem?

Sorun hangi bölümde?

B: The second paragraph. I compare two methods, but it reads like a list.

İkinci paragraf. İki yöntemi karşılaştırıyorum ama bir liste gibi okunuyor.

A: Try using whereas. For example, the first method is cheap, whereas the second is more accurate.

Whereas kullanmayı dene. Örneğin birinci yöntem ucuzdur, oysa ikincisi daha doğrudur.

B: That sounds much better. Should I add a sentence about the results?

Bu çok daha iyi görünüyor. Sonuçlarla ilgili bir cümle eklemeli miyim?

A: Yes. You can write: The second method is accurate. Therefore, we chose it.

Evet. Şöyle yazabilirsin: İkinci yöntem doğrudur. Bu nedenle onu seçtik.

B: And if I want to add one more reason?

Peki bir sebep daha eklemek istersem?

A: Use moreover. It shows that you are adding a similar idea.

Moreover kullan. Benzer bir fikir eklediğini gösterir.

B: Thanks. I will revise it tonight.

Teşekkürler. Bu akşam gözden geçireceğim.

Türklerin sık yaptığı hatalar

• Virgül birleştirmesi: The test was difficult, however many students passed. -> The test was difficult; however, many students passed. (ya da: ... difficult. However, many ...)
• Although + but birlikte kullanmak: Although it was expensive, but we bought it. -> Although it was expensive, we bought it.
• Despite of yazmak: Despite of the rain, we left. -> Despite the rain, we left. (ya da: In spite of the rain, ...)
• Because of arkasına cümle getirmek: Because of he was late, we started. -> Because he was late, we started. (ya da: Because of his delay, we started.)
• Moreover'ı karşıtlık için kullanmak: The plan is cheap. Moreover, it is very risky. -> The plan is cheap. However, it is very risky. (Moreover yalnızca aynı yönde bir fikir ekler.)

Alıştırma

1. (Boşluk doldurma) The experiment failed; ______, the team repeated it. (therefore / nevertheless)

2. (Boşluk doldurma) ______ the heavy rain, the conference took place. (Despite / Although)

3. (Doğru şıkkı seç) Prices rose sharply. ______, demand fell. a) As a result b) For instance c) Whereas

4. (Çeviri) Bu yöntem hızlıdır; ancak pahalıdır.

5. (Boşluk doldurma) Some students prefer books, ______ others prefer screens. (whereas / therefore)

6. (Hatayı düzelt) Despite of the risks, they continued the study.

7. (Doğru şıkkı seç) The study is well designed. ______, its sample is small. a) Moreover b) However c) Therefore

8. (Çeviri) Sonuçlar tutarsız olduğu için ek araştırma gerekiyor.

Cevap Anahtarı

1. nevertheless (Deney başarısız oldu; yine de ekip onu tekrarladı. Karşıtlık vardır.)

2. Despite (Arkasından isim gelir: the heavy rain.)

3. a) As a result (Fiyat artışının sonucu talebin düşmesidir.)

4. This method is fast; however, it is expensive.

5. whereas (İki grup arasında karşıtlık vardır.)

6. Despite the risks, they continued the study. (Despite of yanlıştır; of gereksizdir.)

7. b) However (Olumlu bir bilgiden sonra olumsuz bir bilgi geliyor.)

8. Because the results are inconsistent, further research is needed. (Ya da: Because of the inconsistent results, further research is needed.)

Telaffuz ipucu

• however sözcüğünde vurgu ikinci hecededir: ha-U-ev-ır. Baştaki 'h' sesini belirgin çıkarın, 'howe' kısmını Türkçedeki 'hav' gibi söylemeyin, 'hau' gibi uzatın.
• therefore, nevertheless, although sözcüklerindeki 'th' dilin ucu dişlerin arasında çıkan yumuşak bir sestir ve 'z'ye yakındır. Bunları 'd' ya da 'z' ile karıştırmayın.
• moreover ve furthermore uzun sözcüklerdir. Vurgu ikinci hecedeki 'o' üzerinde olur: mor-O-uvır, fır-dhır-MOR. Cümle başında söylerken hemen ardından kısa bir duraklama yapın; yazıdaki virgülün sesteki karşılığı budur.

Bir sonraki derste bu bağlaçları, okuduğunuz bir metnin özetini kendi cümlelerinizle yazarken kullanacaksınız. Bugün öğrendiğiniz bağlaçlardan en az beşini kendi cümlelerinizde deneyin. Böylece bir sonraki derse hazır gelirsiniz.