Süreç Türleri ve Süreç Hiyerarşisi
Önceki Dersten Bağlantı
Birinci dersimizde, süreç yönetiminin kurumsal başarının temel taşı olduğunu öğrendik. Şimdi bu süreçleri daha derinlemesine inceleyerek, kurum içinde farklı seviyelerde nasıl organize edildiklerini keşfedeceğiz.
Süreç Türleri ve Hiyerarşik Yapı
Her kurum, belirli hedeflere ulaşmak için çeşitli türde süreçler yürütür. Bu süreçler, önem seviyeleri ve işlevlerine göre hiyerarşik bir yapıda organize edilir.
1. Ana Süreçler (Birincil Süreçler)
Ana süreçler, kurumsalın temel işlevini gerçekleştiren ve doğrudan müşteri değeri yaratan süreçlerdir.
- Müşteri tarafından görülen ve doğrudan sonuç üreten faaliyetlerdir
- Kurumun varlık sebebini oluşturur
- Örnek: Üretim şirketinde "Ürün Tasarımı" ve "Üretim Süreci"
- Hizmet sektöründe "Müşteri Hizmetleri" ve "Ödeme İşlemleri"
2. Alt Süreçler (Yardımcı Süreçler)
Alt süreçler, ana süreçlerin başarılı şekilde yürütülmesini destekleyen, onların bileşenlerini oluşturan faaliyetlerdir.
- Ana süreç içinde yer alır ve spesifik bir görev yerine getirir
- Ana sürecin adımlarına ayrıntı getirir
- Örnek: "Üretim" ana süreci, "Kalite Kontrol", "Montaj" ve "Paketleme" alt süreçlerinden oluşur
- Her alt sürecin kendi giriş, çıkış ve başarı kriterleri vardır
3. Destek Süreçleri (Yönetim Süreçleri)
Destek süreçleri, ana ve alt süreçlerin verimli bir şekilde çalışmasını sağlamak için gerekli olan yönetimsel ve operasyonel faaliyetlerdir.
- Doğrudan müşteri değeri yaratmaz, ancak kurum içi verimliliği sağlar
- Örnek: "İnsan Kaynakları Yönetimi", "Muhasebe", "Bilgi Teknolojileri", "Güvenlik"
- Ana süreçlerin işleyişinin ön koşullarını hazırlar
Hiyerarşik İlişkiler - Örnek Yapı
| Seviye | Tanım | Örnek (E-ticaret Şirketi) |
|---|---|---|
| 1. Seviye: Ana Süreçler | Kurumun temel işlevi | Ürün Satışı |
| 2. Seviye: Alt Süreçler | Ana süreci oluşturan adımlar | Sipariş Alma → Ödeme İşlemi → Kargolama |
| 3. Seviye: İşlem Adımları | Alt süreci oluşturan detaylı faaliyetler | Kredi Kartı Doğrulama, Fatura Oluşturma |
| Yardımcı: Destek Süreçleri | Tüm seviyeleri destekleyen yönetim faaliyetleri | Personel Eğitimi, Sistem Bakımı, Muhasebe |
Pratik Anlamı
Bu hiyerarşik yapının anlaşılması neden önemlidir?
- Sorumluluk Netliği: Her seviyede kimin ne yaptığı açık hale gelir
- Verimliliğe Odaklanma: İyileştirmeler doğru seviyelerde uygulanır
- Risk Yönetimi: Sorunlar tespit edilir ve çözülür
- Stratejik Planlama: Kaynaklar etkili şekilde dağıtılır
Sonraki Derse Köprü
Süreç türlerini ve hiyerarşik yapıyı anladığımıza göre, artık bu süreçleri görselleştirme zamanı geldi. Üçüncü dersimizde, Süreç Haritalama Temelleri konusunda, bu yapıları diyagram ve akış şemalarıyla nasıl temsil edeceğimizi öğreneceksiniz.
Bu dersi kayıt olmadan izleyebilirsin. İlerlemeni kaydetmek, sertifika almak ve puan tablosuna girmek için ücretsiz üye ol: Kayıt Ol